Home Historie Artieste Bestuurders Febrikke Gouverneurs Kemedie Meziek Vollekstiepe De Werreke
Sint Pieters  Poort
Kaart Mestreech 1670. Good te zien, zien de boete-verdeidigings werreke,um de verdeidigings-poorte te versterke, die door Frederik Hendrik vaanaof 1632 zien aongelag.
‘t Rondeel Haat en Nijden en de Drie Duiven, woort gebouwd in ‘t jaor 1516. Same mèt den’ aonsletende stads mör vörmde, zie de ummörring vaan de Nieuwstad. ‘t Waore den ‘ ierste stads-mör, boe me rekening heel mèt de nui waopens, ‘t vuurgesjöt. ‘t Aon de rechter kant vaan ‘t rondeel, de Drie Duiven, die later in 1638 de naom kraog vaan de Vief Köp. De vief köp waore vaan vijf persoene die me vaan verraod besjuldigde  tijdens ‘t belègk in 1638. In 1632 woort Mestreech opnui belegerd. En dis kier waore ‘t de tróppe vaan Frederik Hendrik van Oranje. Nao ‘n belègk en verovering woort de stad opnui “Twee Herig” en ‘n veuroet gesjove pos vaan de Republiek der Zeven Verenigde Nederlande. Bij d’n euvergave vaan de stad kaom me euverein, tot de Calviniste dezelfde rechte zouwe kriege es de in miederheid ziende katholieke. Meh de Spanjaarde waore vas beslote um Mestreech weer te verrovere, en bouwde aon de Zuid-kant vaan de stade, langs de Maos bij Eijsde, ‘t fort Navange. Ouch wel Elvenschans genump. De Maos-vaart woort daodoor bekans ummeugelek. In ‘t zelfde jaor bekierde de Gouveneur vaan Mestreech, Frederik Maurits de La Tour d'Auvergne, ziech tot de Katholieke kerk.
Sint Pieters Poort Veldkant. Alexander Schaepkens 1857
Aofbraak Sint Pieters Poort Alexander Schaepkens 1858
Sint Pieters Poort Stadskant 1869
Op de hook vaan ‘t Lang Grachtje en de Sint Pieters straot, laog de Minderbroeders Poort, e poort vaan d’n ierste umwalling. De Minderbroeders Poort kraog dee naom umtot dao ouch  ‘t Minderbroeders Kloester laog. In d’n tied tot d’r twie poorte waore, vaan den’ ierste en twiede umwalling, woorte de poorte ouch dèks genump nao hunne plaots, straot of umgeving. Zoe spraok me euver de binnenste of boetenste Pieters Poort. De binnenste poort waor de Minderbroeders Poort. De poort laog op de zuidwal vaan den’ ierste umwalling, bij d’n ierste Minderbroeders of Franciscanen kloester, hook Laank Grechsje. E moerfragmint, vaan ein vaan de torens, is mèt ‘t aongrenzend hoes vergreujd en bleef tot noe touw dao stoon. De  Minderbroeders Poort woort veur ‘t iers vermeld in 1289 en woort in ‘t jaor 1734 gesloop. De reie vaan de sloop waor tot de poort bouwvallig waor, en neet mie es verdeidigings poort deens deeg. Haafweegs de maos en ‘n hoonderd meter vaan de Minnenbroeders Poort, bevónt ziech de Sint Pieters Poort , ouch wel den’Aldenhof Poort genump. De poort laog op de Sint Pieterstraot, en waor nen ‘ oetvalsweeg nao Luik en ‘t dörrep Sint Pieter. De poort is gebouwd  in 1377 meh de verplaotsing vaan de moer , door de stads oetbreiding,  dee es Nieuwstad bekind steit, is de poort in dat jaor woersjijnelek herbouwd . Me kin aonnumme tot de Sint Pieters Poort, vaan de twiede umwalling, gebouwd is naoventrint ‘t jaor 1300. De toren deeg vaanaof de 1655 deens es milletaere gevaangenis, en woort ouch oonderhawwe (1678-1749) door de Staote-Ginneraol Milletaere. De gevaangenis woort aofgebroke bij ‘ne verbouwing in 1819-1820. In die jaore kraog de poort e merkwierdige krul vörmige vleugel- moere,  aon de stadskant. Die mör mooste d’r veur zörrege tot dec straot, vaan binne de poort neet oonder direk vuur vaan boete kaom te ligke. Achter de vleugel mör waor ne gemetselde baog dee e paar meters veur de eigeleke poort doorgaank laog. Tösse dees boog en de poort waor gein gewelf aongebrach. De Sint Pieters Poort is in 1869 gesloop. Neve de Sint Pieters Poort stoont aon de Stadskant e wach huiske dat dao nog ummertouw steit. ‘t Wach huiske is in de jaore 1819-1820 verbouwd en heet e totaal aander uterlek gekrege , umtot me oonder aandere dao ‘nen etage bove d’r op heet gezat. De Sint Pieteers Poort woort in 1869 gesloop.
Sint Pieters Poort veldkant
 Minderbroederspoort of aw Sint Pieterspoort. Stads kant.
Teikening Soldaot op deur. 1752
                                De Vief Köp
In ‘t veurjaor vaan 1638 woort de commedant vaan de Vesting Mestreech, door ziene kriegsraot  d’r op geattendeerd, tot ne Franse soldaot, Claude de la Court of Lacourt genaomp, väöl geld op zien tès had veur ‘ne soldaot. De soldaot bekinde op de pijnbaank, tot heer door de commedant vaan de Spaonse troepe vaan fort Navagne waor umgekoch, um de stad in han vaan de vijand te speule. Heer had beerbrouwer Lansman kinne euverhole, um e touwgemetseld peurtsje in de stads moer ope te breke, zoetot de Spanjaarde nao binne kóste. Lansman bekinde tot heer twie mètseleers Caters en Rompen, had gevraog um ‘t poortsje op e nach te kinne opbreke. Ouch numde heer de naom vaan de Kappelaon vaan ‘t Slevrouwekapittel, de franciscaan Servaes Vinck, en nog nen aontal Jezuïten es mèt-pliechtige. Zie woorte allemaol (22) op de pijnbaank gelag, in de gevaangenis In De Lanscroon, gelege in de Groete Staat. Zie numde nog miejer naome vaan persoene, meh die woorte later weer vrijgelaote. Tien verdachte woorte sjöldeg verklaord door de milletaire rechter, de kriegsraod vaan de vesting. Nege persoene woorte op de Houtmerret onthoof. Eine maan, Jan Rompen, kós vlöchte  nao ‘t fort vaan Navagne . De bekindste vaan alle nege waor zeker Paoter Vinck, dee Lansman had aongezat, en ‘n breef oet ‘t Fort vaan Navagne veur Lansman  had mètgenome. Paoter Vinck woort op 7 Juni ónthoof. Twie weke later woort deke Sylvius ónthoof umtot heer op de huugde zouw zien gewees vaan ‘t verraod, zoonder daoveur de kriegraod veur in te liechte. Agnes de Bourien ,de vrouw vaan de soldaot woort veur de zelfde aonklag ónthoof. Vaan de vijf ónthoofde, Lacourt, Lansman, Caters, Vinck en Nottin woort hunne kop op ‘ne peek gespietsj, en op ‘t Rondeelde Drie Duiven tentoengesteld , en mèt ‘t geziech nao de vijand gezat.  ‘t Rondeel steit vaanaof 1638 bekind es de Vief Köp. Umtot de Kriegsraod voonte tot de Jezuïte en Francicane betrokke waore bij ‘t verraod , mooste beids kloesterorde’s  de stad in 1639 verlaote. ‘t Doorde tot 1673, nao de verovering vaan Mestreech door Lodewijk XIV, tot de paoters weer kóste trök goon nao hun kloesters in Mestreech.
Frederik Maurits de La Tour d'Auvergne
Poortbreef Bij edere Stads-poort hóng me e beriech of ‘nen annaos,boe me ‘ne melling maakde vaan nui regels,prijze, tijing enz.  ‘t Waor zoegezach e nuits breef veur de bezeukers of bewoeners vaan de stad. Bovestaonde ‘n annaos oet 1721 euver de mèrret daog.
         ‘t Wachhuiske vaan de Sint Pieterspoort is gebouwd aon ‘t eind vaan de 18e iew, bij de Sint Pieterspoort, dee oersprunkelek heet gestaande, zjus veur de brök, euver de Jeker. ‘t Wach huiske bestoond vreuger allein oet ‘ne begaonde groond. Aon de achterkant vaan ‘t huiske ligk ‘ne waterpoort, dee gebouwd is in ‘t jaor 1515. In ‘t jaor 1900 heet me op ‘t huiske nog ‘n etage dr’op gebouwd, en es woening ingeriech. Op de begaonde groond heet me de mör veurzeen vaan ‘ne pliesterlaog. Meh de hardsteine sjabrang vaan de veensters en deure zien ziechbaar gebleve. In de veurgevel zuut me nog e geetiezer kluiske, boe me de sleutels vaan de Sint Pieterspoort bewaorde. ‘t Wach huiske heet twie deure. Eine veur de soldaote en eine veur de commedant. ‘t Waor ouch ‘t geboortehoes vaan Pieter Willems in 1840.
‘t Wachhuiske Sint Pieterspoort
De Vief Köp