Home Historie Artieste Bestuurders Febrikke Gouverneurs Kemedie Meziek Vollekstiepe De Werreke
 
    Peerde  Tram
De Peerde-Tram. Twèlf jaor laank verzörgde in de negentiende iew, twie firma's 't vervoer vaan 't centrum vaan de stad, nao de statie vaan Mestreech. Vaanaof 5 Juli 1884 waor 't de firma Kerrebusch, "Onafhankelijke Omnibus Onderneming",  mèt 'ne partekelere Peerde-Omnibus dee dat vervoer verzörgde. Mestreech waor verras, meh 't ierste openbaar vervoer in de stad waor toen e fijt. De Mestreechse Omnibös Maotsjappij, de MOM, waor de twiede oondernumming dee 't vervoer in de stad góng oondernumme. De MOM vertrok s'mörreges um haaf zeve, de mèt twie peerde bespanne rijtuig–bös, vaanaof de Boschstraot nao de Stasie. Um tien veur zeve kaomde me aon bij de Stasie, zoetot me e verbinding had mèt de trein vaan 7,00 oor en mèt de aonkaomende trein vaan 6,55 oor. De route dee de MOM naom waor ; Boschstraot, Mèrret, Groete Grach, Helmstraot, Vriethof, Groete Staat, Kleine Staat, Mestreechter Brögkstraot, Aw Brögk,Wieker Brögkstraot, Stationstraot, Rieksweeg en de Stasie, totaal 2 kilometer. De MOM had veer wagele en ach peerd. Kerbusch eveles had meh eine tram-wagel en twie peerd. Heer rijde de route; Breusselsestraot, Vriethof, St.Jaocobstraot, Witmakersstraot, Cortenstraot, Sle Vrouwe plein, Wolfstraot, Mestreechter Brögkstraot, Stasie. In 1888 stoonte de Omnibösse en de peerde vaan de MOM, gestald in de Remise gelege op de Boschstraot. Veertien kier per daag woort de route Boschstraot – Stasie aofgelach, tösse 's mörreges zes en s' aovends tien oor. Ederen daag maakde gemiddeld 170 lui gebruuk vaan de Omnibös, wat zoegèt vaan zès persoene per rit beteikende. E ritsje mèt de Omnibös maakde me neet veur 't plezeer, umtot de Omnibös väöl kabaal maakde same mèt 't gekletter vaan de peerdehove. Me numde de Omnibös daan ouch wel de Rammelebös !! Ouch waor d'r gein vering in de bös, zoetot de lui flink door elkaar woorte gerammeld ! In 1885 bódste 'n Omnibös tege 'ne trein, bij den' euverweeg in 't verlengde vaan de Stationstraot-Rieksweeg. De Mestreechter Omnibös-Maotsjappij heet mer eine kier tösse 1884 en 1885 divident aon zien aondeilhawwers kinne oetkiere. “nen Aontal jaore späölde me geliek, meh in de jaore 1890 tot 1892 woort flink verluus geleie. In 1893 klopde me aon bij de gemeinte, um 800 gölde subsidie aon te vraoge, um zoe de sjölde te kinne betaole. Ouch de zoegenaamde "Onafhankelijke Omnibus Onderneming" vaan stalhouwer Kerbusch, dee al jaore dapper neve de Mestreechse Omnibus had bestoon, wèlde natuurlijk neet achterblieve en vroog eveneins subsidie aon.
De Gaastram. Oonderwijl de Omnibösse nog door de straote vaan Mestreech rijde, waor de Gemeinte bezeg mèt de inveuring vaan e verveurmiddel op rails. In 1896 besloot de Gemeinte tot 't aonlègke vaan 'n Gaas-Tram lijn. Op 22 Aprèl 1896 maakde de Mestreechter Gaas-Tram haor ierste rit vaan de Stasie, euver de brögk riechting Vriethof. De tram had veertien zitplaotse, en zeve staon-plaotse. E groet suksès waor de tram neet. De maximale snelheid waor neet hoeger daan 12 kilometer per oor. Aon 't begin vaan de Aw brögk mooste de passazjeers oetstappe, umtot de Gaastram aanders neet de berg vaan de brögk opkós. Mie daan zès jaor, vaan 1896 tot 1902 ree dee Gaastram door de straote vaan Mestreech. In 't begin had me 532 passazjeers per daag, meh dat aontal leep in 1901 trök tot hoonderd maan per daag. De rijtuige waore zoe slech, vaan 't sjöddele en de sjókke op de rails, tot zie bekaans oetein trilde. Ouch had me las vaan de smeer-olie-loch. De remise vaan de trams waore gelege aon 't Lindekruus.
De Peerdetram - Elektrische Bös. De Peerdetram op rails, volgde de Gaastram op in 't jaor 1903, en had 't veurdeil vaan de aw Omnibösse tot zie gebruuk kóste make vaan de bestaonde Tramrails. 't Tracé woort ingekroompe tot oongeveer oonder-haaf kilometer, vaan de Boschstraot tot aon de Stasie, zjus wie de Omniebös dat had. Bij d'n urinoir aon 't Cörversplein stóng e twiede peerd gestald, um de tram euver de brögk te trèkke. e' Ritsje  kosde in deen tied vief cent. Wie in 1914 de Maosbrögk woort aofgeslote, umtot de sjending vaan neutralieteit dreigde door de Duitsers, kós gein peerde-tram mie euver de brögk en góng de Peerde-Tram in Mestreech dat jaor geroesjloos ten einde. De rails woorte in 1918 opgebroke. In 1919 volgde de Elektrische bös in Mestreech de Peerdetram op. De elektrische bös, mèt ben vaan massief rubber, ree in de jaore 1920-1921 door de straote vaan Mestreech. De bös had accu-mulatore, mèt evels e beperkde riekweite en geringe cappiciteit. De bös kós oonder aandere neet de aw brök op of aof rije, en verdween daan ouch weer nao e paar jaor.
Renault bös mèt vol-rubber profielbèn. 1920.
Ierste peerdetram Mestreech op de lijn Station-Vriethof-Boschstraot.Veur de aw Servaosbrögk woort bij de Rechtstraot ’n twiede peerd ingespanne, dat op ‘t Cörversplein op stal stoond.
Op de hook vaan ‘t Vriethof en de Groete Staat stòng de Omnibus Maestrichtois klaor veur de passagiers. De peerde-omnibös dee neet op rails leep, heet in de jaore 1884-1896 deens gedoon.’n Suksès is dat noets gewees. De omnibös stoond bekind es ‘n rammelkas, boein de reizigers doorein woorte gerammeld. Dat kaom door de massieve raajer en ‘t had gein vering.
Peerde omnibös vaan de Mestreechse Omnibös Maotsjappij veur ‘t febrik vaan Beijnes oet Haarlem. 1886.
Peerde Kótsjeers L.J.Kerbusch en J.Kempeners. 1905.
‘t Gemeentelijk Autobussen Bedrijf woort  op 26 mei 1919 opgeriech. Daomèt is dees ondernumming ‘t ajdste  openbaar-vervoerbedrief vaan Nederland. Dit onderdeil vaan de Gemeentebedrijve Maastricht, naom vaanaof 1920 de exploitatie op ziech vaan de ierste stadsböslijn, es opvolger vaan de peerde-omnibus, de gaastram en de peerdentram, die Mestreech tot  1896, 1902 en 1914 hadde bedeend. Elektrische en Bezien Bösse. De ierste wagele waore drei elektrische bösse, boebij  ‘t vermoge woort gelieverd door accu’s. Die waore evels bepaold neet bedriefszeker en de elektrische bös waor in Mestreech daan ouch gein suksès. In 1921 volgde de ierste vijf benzinebösse (vaan’t merk Renault) en dees bevele wel. Vaan daan aof oontwikkelde de gemeintelijk stadsbösdeenst ziech laankzaom tot’n suksès-vol en populair bedrief, mèt’n ummertouw oetgebreider nèt vaan stadslijne, dat ouch oetläöpers nao umligkende plaotse es Borgharen, Itteren en Amby had en zellevers internationale lijne nao Vroenhove en Tournebride in Belzj.
Ierste benzien bös Gemeentelijk Autobussen Bedrijf. 1921.
Statie 1926.