Victor de Stuers
Home Historie Artieste Bestuurders Febrikke Gouverneurs Kemedie Meziek Vollekstiepe De Werreke
Rijksmuseum in Amsterdam. Foto 1885 bij de opening vaan ‘t museum.
Victor de Stuers 1909.
De groete zaol vaan Landgood De Wierse.
Femilie vaan Victor de Stuers.
‘t Houwelek vaan Alice de Stuers mèt William Edward Gatracre. Veur landgood De Wierse.
Graafmonumint Femilie De Stuers.
Alphonse de Stuers.
Pierre Cuypers. 1827-1921.
Hubert Joseph de Stuers
Woenhoes Fam.Hubert Joseph de Stuers Brusselsestraot 77 Mestreech.
Victor Eugène Louis de Stuers, woort gebore op 20 Oktober 1843 in Mestreech, en is gestorreve op 21 Miert 1916 in Den Haag. Victor woort gebore es derde zoon vaan Hubert Joseph Jean Lambert de Stuers, gebore in Roermund op 16 November 1788, en is gestorreve op 13 Aprèl 1861 in Mestreech. Heer waor  Generaol-Majoor in 't Nederlandse Leger in Nederlands Indië. Hubert Joseph trouwde op 27 Jannewarie 1830 mèt Cornelia Catharina Antonetta de la Court, gebore in Den Bosch op 13 Miert 1802, en is gestorreve op 12 Oktober 1831, wie zie mèt de boot op weeg waor nao Ned.Indië.  Hubert Joseph Jean Lambert de Stuers hertrouwde in 1838 mèt Hortense Joséphine Constance barones Beyens, gebore op 20 November 1814 in Brussel, en is gestorreve op 28 Mei 1869 in Parijs. Oet de ech vaan Hortense en Hubert Joseph woorte veer kinder gebore: 1.Emile Joseph Bernard Charles de Stuers, gebore op 18 Juli 1839 in Mestreech, en is gestorreve op 7 November 1892 in Den Haag. Waor lid vaan de Gemeinteraod in Mestreech. 2.Alphonse Lambert Eugène de Stuers, gebore op 20 Fibberwarie 1841 in Mestreech, en is gestorreve op 3 Mei 1919 in Parijs. Heer waor diplomaat en Nederlands gezant in Parijs. 3.Victor Eugène Louis de Stuers, gebore op 20 Oktober 1843 in Mestreech, en is gestorreve op 21 Miert 1916 in Den Haag. 4.Alice Francoise Felice Constance de Stuers, gebore op 10 Aprèl 1847 in Mestreech, en is gestorreve op 30 September 1867 in Boulogne-sur-Mer. Victor Eugène de Stuers trouwde op 30 Mei 1893 mèt Gravin Aurelie Caroline van Limburg-Stirum, gebore op 6 Mei 1853 in Den Haag, en is gestorrve in Den Haag op 6 Fibberwarie 1906. Oet de ech vaan Aurelie en Victor woort ein dochter gebore; Joonkvrouw Alice de Stuers vrouwe van Wierse, gebore op 27 Aprèl 1895, en is gestorreve in Vorden op 19 Augustus 1988. Zie trouwde mèt  William Edward Gatacre, gebore in 1878, en is gestorreve in Zutphen op 3 Juni 1959.
Nao 't Atheneum góng Victor de Stuers in 1861 rechte studere aon de universiteit vaan Leiden. Ach jaor later promoveerde heer op 29 Juni 1869 mèt 't proofsjrif euver de verhajding vaan de “Volks-Vertegenwoordigers tot de Kiezers”, en woort heer op 16 Juli 1869 in Den Haag beëideg es advocaot bij de Hoege Raod. Heer góng woene in Den Haag op de Parkstraot nommer 32, en later koch heer 't hoes d'r neve vaan de bure, en maakde vaan die twie woeninge dao ein gehiel vaan. Wie heer veur advocaot studeerde, had heer al väöl intresse bij 't zeuke en instand hawwe vaan aw historische gebouwe en kunswerke in Nederland. In 't tiedsjrif vaan Letterkunde  “De Gids”, publiceerde heer in 1873 't bekind gewore epistel vaan “Holland op z'n Smals”. Heer gaof pral aof op de Monumintezörg, de Rijksbouw-kuns, en 't Museum beleid. Ouch de aw stads-walle en werreke hoejerde heer. Stads-poorte en stads-mör woorte in deen tied zoonder euverlegk aof gebroke, um plaots te make veur woeneninge en febrikke. Evels bij keuninklek besluut woort op 8 miert 1874 bij 't “College van Rijksadviseurs voor de Monumenten van Geschiedenis en Kunst” opgeriech, boe Victor de Stuers op veurspraok vaan de Minister van Binnelandse Zake Geertsema, Victor metein veurzitter vaan woort. Dat College van Wijze Mannen, mós op cultureel gebeed de Minister vaan Binnelandse Zake, gevraog en oongevraog vaan raod veurzeen. De raod-adviseurs correspondeerde evels zoe dèks mèt 't Ministerie, tot 't Departemint 't werk neet mie aon kós, en de Minister Jan Heemskerk 't besluut naom um de aofdeiling vaan Oonderwies, Kunste en Wetensjappe te goon splitse. Op 1 Juli 1875 woort Victor de Stuers benump es Referendaris en Hoof vaan de nuie aofdeiling “Kunste en Wetenschappen”. De functie vaan 't Secretariaat bij de Rijksadviseur lag heer neer, meh bleef wel nog commissielid. Victor de Stuers had 'nen aandere gedach euver de Kuns-Polletiek daan Thorbecke, de Minister vaan Binnelandse Zake, dee de lètste tien jaor 't beleid had bepaold. Thorbecke voond 't beleid vaan de Kuns gein taak vaan de Euverheid, meh Victor dee zaog de Kuns es 'n meugelekheid um 't Volk daomèt op te veuje. Victor de Stuers creëerde 't “Nederlandsch Museum voor Geschiedenis en Kunst”, iers in Den Haag en later in 't “Rijksmuseumgebouw vaan 't Rijksmuseum in Amsterdam. De ierste jaore veurde heer veurläöpeg 't directoraat, en koch ouch 'nen aontal ierste kuns-veurwerpe in.
Gravin Aurelie Caroline van Limburg-Stirum
Victor de Stuers waor 'n werm veurstäönder um de kwaliteit vaan 't teikene te kinne verbetere. Heer zellevers kraog in zien jäög-jaore teikenlès vaan Alexander Schaepkens, dee leefde vaan 1815 tot 1899 in Mestreech. Um 'n beter inziech te kriege in de kwaliteit vaan 't teikene, naom heer zitting in de exame-commissie veur de akte M.O.Teikene in Delft, en woort metein veurzitter vaan dee commissie. D'r woort 'n einmaolege cursus georganiseerd veur verbetering vaan 't teiken-oonderwies. De cursus waor e groet suksès, zoetot dat in 1881 op veur-spraok vaan Victor de Stuers leide tot de opriechting vaan de  “Rijks Normaal School voor Teken Onderwijzers”. D'n ierste directeur vaan dee sjaol woort Willem Molkenboer, boe Victor gooi contacte mèt oonderheel. Same mèt oonder aandere Pieter Anne Haaxman waor Victor de Stuers in de jaore 1886-1894 betrokke bij de opriechting Vaan 't “Haagse Museum van Kunst Nijverheid” en Victor woort dao veurzitter vaan de Commissie van Beheer. Nao d'n opening bleef Victor nog jaore laank neet allein betrokke es bestuurslid vaan de Raod vaan Touwziech, meh ouch es sjinker vaan kunsveurwerpe. Victor de Stuers waor ouch 'n begaof teikeneer. Heer teikende in zien studie-tied bij de Universiteit vaan Leiden, oonder aandere op de mör vaan 't trappehoes, bij 't zoegenaomde zweit- kemerke 'nen aontal humoristische teikeninge. De student op de teikening is Victor zellevers, en zien awwers en zuster stoon (stinge) ouch d'r op. Eder jaor woorte die mör vaan 't Academiegebouw opnui gewit, meh de teikeninge bleve veur alsnog gespaord. In 'n artikel woorte die mör gepreze en zellevers vermeld in de “Baedeker Reisgids”. In 1871 woorte ze door Jan Mesker gelithografeerd, en in 'nen almanak-print verspreid. Historicus en Hoeglieraar Johan Huizinga, ouch 'n bekind teikeneer in deen tied, spraok euver 'n wèrk vaan “Lichtelijk Verouderde Kracht” zoonder kunsweerde. De houtskool-teikeninge woorte in 1919 door Louis Raemaekers gerestaureerd. De restauratie had 'me al ieder wèlle doen, meh door den 'ierste Wereld- Oorlog waor dao niks vaan gekaome. Nao d’n oorlog heet me de teikeninge oonder gekalk en opnui nao geteikend. Johan Huizinga had ziech verzat tege dee ingriepende renovatie, dee heer zellevers 'n “half vandalisme, half restauritis numde”. D'n opdrach veur de restauratie woort evels euver gelaote aon 'nen aandere Hoeglieraar Historie, P.J.Blok, en dee gaof aon tot Victor de Stuers, bij leve, dee ingriepende restauratie had good gevoonde.
Victor de Stuers.
Victor de Stuers.
Victor de Sruers waor mèt Joseph Alberdingk stèrk betrokke bij 't oontwerp vaan 't “Rijksmuseum Amsterdam”. D'r waor kretiek op 't oontwerp, meh Victor de Stuers woort gesteund door Minister Heemskerk vaan Binnelandse zake. Keuning Willem III weigerde evels later um 't nui Rijksmuseum te opene. Arsjitek Pierre Cuypers had in zien dèrde en lètste oontwerp, 'n gievel oontworpe zoonder pilasters, mèt geprofileerde bäög bove de vinsters, en mèt 'n sgraffito decoratie. 'n Sgraffito is 'n decoratieve aofwèrking boebij mierdere gekleurde minerale (sier)pleisterlaog euver elkaar weure aongebrach. Dit plan had zien veurkäör. Veur dit oontwerp had heer ouch de steun vaan Victor dee häöm op een kledsje tips gaof um zoe de minister van Binnenlandse Zaken, Heemskerk te overtuige. Door de persoenleke inbring vaan Victor de Stuers, kraog de veurgievel vaan 't Rijksmuseum 'n väöl strakkere klassieke frontispies, aanders had de veurgievel 'n Gotisch aonziech gekrege. Veur 't reconstruere in 't Rijksmuseum- gebouw vaan de 13e iewste Refter vaan 't Cisterciënzers- kloester oet Aduard, maakde Pierre Cuypers gebruuk vaan de teikeninge die door de Stuers waore gemaak. De koste vaan de bouw vaan 't Rijksmuseum veel bekans drei kier hoeger oet, naomelek gein ein miljoen meh 2,7 miljoen gölde. Victor de Stuers steunde evels arsjitek Pierre Cuypers tijdens 't oontwerp- proces, meh heer waor 't neet altied ins mèt Cuypers. Zoe sjreef heer häöm op 11 Jannewarie 1885 euver de inriechting vaan 't Rijksmuseum-gebouw tot de sjouwe in de zaole Sluis en Zwolle móoste gothisch, oersprunkelek, aofgegote of gecopieëerd zien. En zier zeker neet nui oontworpe. Me móos de zaole vaan 't Nederlandse Museum zoe streng fatasiloos inriechte. Op 't Museum gebouw heet me twie geziechte vaan Victor de Stuers geplaceerd es 'n figuratief ornemint. Eine heet me geplaots aon de veurgievel gelege aon de Stadshouderskade, direc neve d'n ingaank. De twiede is te zien aon d'n oetbouw vaan de Nachtwacht-zaol, aon de kant vaan 't museum plein, tege de zijkant vaan 'n tore en neve de Passage.
Ouch mèt 't Arsjiefweze heet de Stuers ziene stempel op gedrök. Heer stimuleerde mèt evels väöl tegestand de bouw vaan 'n nui administratie gebouw en depot veur 't “Algemeen Rijksarchief” in Den Haag, dat in 1903 veur 't iers veur 't pebliek woort opegestèld. 't Waor häöm gelök um de umzètting vaan de “Provinciale Archieven”, in rieksinstèllinge oonder 'n rieks-arsjivaris te bewèrke en heer zörgde d'r veur tot de arsjieve zoeväöl wie meugelek veur oonderzeukers besjikbaar waor. Victor de Stuers waor ouch lid vaan de Twiede Kamer, veur de Roomsch-Katholieke, vaan 9 December 1901 tot 18 September 1905, en vaan de Rooms-Katholieke Kiesvereniging vaan 19 September 1905 tot 20 September 1909. Heer waor 'n aofstammeling vaan koloniaole Offecere, zoe wie ziene pa Hubert de Stuers, en heel ziech neet allein mèt de kuns bezig meh ouch mèt Nederlands-Indië. In 1907 stèlde heer same mèt de liberaal Thompson, dee beriechte euver de grove misdaode tege de minselekheid gedoon door oonder aandere de patrouilles vaan Gouverneur Van Daalen. Heer bereep ziech oonder mie op de oonthöllinge vaan aajd Lutenant W.A. Van Oorschot in de gezet vaan “De Avondpost”, oonder de sjuilnaom vaan “Oud-Marechaussee-Officier Wekker. De discussie tösse Victor de Stuers en de Minister vaan Oorlog leide oeteindelek op den duur  in 1908, tot de congé vaan Gouverneur Van Daalen door Gouverneur-Generaol Van Heutz. Victor de Stuers had es twiede Kamerlid tijdens de debatte las vaan jicht aon zien veuj, en heer moch daan vaanaof ziene zetel spreke en neet vaanaof de preekstool. Victor de Stuers waor vaan 1901 tot 1910 Katholiek aofgevaardegde veur kees-district Weert in de Twiede Kamer. Heer bleef ziech wijer inzètte veur de belange vaan de Kuns. Evels zien gezoondheid dwóng häöm um ziech trök te trekke in zien hoes gelege aon de Parkstraat in Den Haag. Dao storf Victor de Stuers op 21 Miert 1916  op 73 jaorege leeftied.
Victor de Stuers en Pierre Cuypers.
Teikening Victor de Stuers. 1858.
Aurelie, Alice en Victor de Stuers.
Victor de Stuers op de veurgievel vaan het Rijksmuseum Amsterdam.